3194 sayılı İmar Kanunu

3194 sayılı İmar Kanunu’nun 18. Maddesi  ve Ek Madde 1 Uygulaması

                                                                                                           Cafer ERGEN

Yasa koyucu tarafından, 3290 sayılı Yasa ile 3194 sayılı Yasanın 18. maddesine bir ek madde ekleyerek, belirli şartlar altında, 3194/18. madde uygulamalarında da hisse çözümüne gidilebileceğini belirlemiştir. 3290 sa­yılı Yasanın Ek Madde 1 XE "Ek Madde 1"  ile 3194 sayılı Yasanın 18. maddesi uyarınca yapı­lacak düzenlemelerde belediye ve valiliklere re’sen hisseyi çözme yetkisi verilmiştir. Buna göre; hissedarlar arasında zeminde bir paylaşım olmalı ve imar plânı aynen uygulanmalıdır. Bu şartların sağlanması halinde hissedar­lar arasında bir nevi taksim yapmak suretiyle ferdileştirme mümkündür.

2981 sayılı Yasanın 3290 sayılı Yasa ile değişik Ek Madde 1’i XE "Ek Madde 1" n 3194 sayılı Yasanın 18. maddesi uyarınca yapılacak parselasyon XE “Parselasyon"  işlemlerini ta­mamlayıcı nitelikte uygulama yapılmasına olanak sağladığı, bu maddenin amacının 3194 sayılı Yasa uyarınca yapılan parselasyon işlemlerinin uygu­lanmasında problemlere neden olan özel parselasyon XE "özel parselasyon" a dayalı olarak veya hisse karşılığı satın alınan yerlere bir çözüm getirmek olduğu, 2981 sayılı Yasanın Ek Madde 1’in 3194 sayılı Yasanın 18. maddesinden farklı olarak özel parselasyona dayalı olarak satın alınan yerlerin müstakil tahsis XE “Tahsis"  edilmesi olanağını sağladığı, anılan maddenin uygulanabilmesi için düzenlemenin ıslah imar plânına dayanmasının gerekmediği[1] anlaşılmaktadır.

Bu maddenin uygulanmasından doğan uyuşmazlıklarda, 2981 sayılı Yasanın Ek Madde 1 XE "Ek Madde 1"  koşullarının mevcut olup olmadığının, gerekirse keşif ve bilirkişi incelemesi ile ortaya konulması gerekir. Aksi halde sırf (doğru­dan) hisse çözebilmek amacıyla bu maddedeki yetkinin kullanılması yoluna gidilebilir.

İmar mevzuatına göre imar uygulaması XE “İmar Uygulaması"  konusunda esas olan 3194 sa­yılı İmar Kanununun 18. maddesi uyarınca yapılan parselasyon XE “Parselasyon"  işlemi­dir. Gerek 2981/3290 sayılı Yasanın 10/c maddesi uyarınca yapılan ıslah imar uygulamasının ve gerekse bu Yasaya eklenen Ek Madde-1 uygulama­sının yapılabilmesi özel şartlara bağlanmıştır. Bu nedenle, biz de daha çok 18. madde uygulamasını izaha çalışacağız.

Ek madde-1 uygulamasında da asıl olan 18. madde uyarınca yapıla­cak imar uygulamasına XE “İmar Uygulaması"  ilişkin kurallar geçerlidir. Sadece, Ek Madde-1 uy­gula­ması olunca, anılan 18. madde uygulamasına ilaveten hisselerin çözümü de yapılabilecektir.

3194 sayılı İmar Kanununun 18. maddesi ile düzenli, çağdaş ve mo­dern bir şehir anlayışına ulaşabilmek amacı güdülmektedir. Ancak, özel­likle 3194 sayılı Yasanın yürürlüğe girmesinden önce meydana gelen özel parse­lasyona XE "özel parselasyon"  dayalı araziler ve gecekondu XE “Gecekondu"  alanları ile normal imar mevzua­tının hemen hemen uygulanmasına imkan vermeyen ya da normal imar mevzuatı uygulanması halinde kapsamı alanın veyahut yapılaşma olan yerlerde bulu­nan taşınmazların tamamına yakını zarar göreceğinden ve büyük mağdu­riyetlere neden olacağından, yasa koyucu tarafından, 1984 yılından önceki bu tür alanları en az zararla çağdaşa yakın bir şehirleşme ve kentleş­meye aktarılabilmesi için 2981 sayılı Yasa gibi bir af kanunu yürürlüğe ko­nul­muştur.

Düzensiz yapılaşmaları plâna bağlama açısından 2981 sayılı Yasa­nın yetersiz kaldığı alanlar da olmuştur. Örneğin 2981 sayılı Yasanın 10/c mad­desi uyarınca ıslah imar uygulaması XE “İmar Uygulaması"  yapılabilmesi için uygulama alanı­nın üzerinde imara aykırı yapı XE “Yapı"  bulunması gerekir. Üzerine yapı bulunmayan alanlarda bu madde uyarınca uygulama yapılması mümkün değildir. Diğer taraftan da 3194 sayılı İmar Kanunu yürürlüğe girmiş ve üzerinde yapı bu­lunmayan ve normal 1/1000 ölçekli uygulama imar kapsamında olan bir sahada artık hisse çözmek mümkün değildir. Ülkemizdeki gerçekler göz önüne alındığında çok sayıda hisseli küçük alanlar mevcuttur. İşte böyle du­rumda olan yerler için 3290 sayılı yasa ile 3194 sayılı İmar Kanunu’na bir madde eklenerek bu durumlara çözüm getirilmek amaçlanmıştır. Ancak geti­rilen madde hükmü, 3194 sayılı Yasaya ek olarak getirilmiş olmasına rağ­men, bu yasanın ana ilkelerinden farklı olarak hisse çözümüne olanak getir­diğinden, hisse çözümüne esas olan bu ek madde 2981 sayılı Yasaya eklen­miştir.

Böylelikle artık 3194 sayılı Yasaya göre de hisse çözümü müm­kün­dür. Ama uygulama alanında anılan Ek Madde de aranılan şartların ol­ması gerekir. Eğer bahsedilen şartların bulunmaması halinde, hisselerin ya ta­rafla­rın rızasıyla ya da özel hukuk hükümleri ve adli yargı kararı gereğince çö­zümü mümkün olabilecektir.

Ek Madde 1 XE "Ek Madde 1"  uygulaması başlı başına bir imar uygulaması XE “İmar Uygulaması"  değildir. 3194 sayılı Yasanın 18. maddesi ve Ek Madde 1 uygulaması bir bütündür. Ancak günlük kullanımda, pratik olsun diye Ek Madde 1 uygulaması olarak isimlendirilmektedir.

belediyelerin "imar", "ımar" ve "imar hukuku", "ımar hukuku", "kaçak yapı",
imar planı", "arazi ve arsa düzenlemesi", "imar para cezaları", "imar kirliliği
suçları", kamulaştırma, kamulaştırmasız el atma, imar affı, tapu tahsis belgesi,
imar dava dilekçe örnekleri, imar hukuku davalarına rapor hazırlama, imar
hukukundan kaynaklanan tazminat davaları, ecrisimisl, korunması gerekli kültür
ve taşınmaz varlıkları, sit alanları, eski eser, yıkılan ve yanan tarihi
eserler, ulaşım planı, çevre düzeni planı, nazım imar planı, uygulama imar
planı, mevzi imar planı, ilave imar planı, inşaat ruhsatı, yapı kullanma izni,
imar hukuku ile ilgili kanunlar, imar hukuku ile ilgili yönetmelikler ve her
türlü imar sorunlarına çözüm getirecek olan "imar hukukcusu" ve "ımar
hukukçusu". imar davası, idari yargı uzmanı,

imar hukukçusu

Copyright © Imar Hukukcusu Tüm hakları saklıdır.

Yayınlanma:: 2007-11-09 (1351 okuma)